Lấp Gap là gì? Cách giao dịch lợi dụng lấp Gap trong Forex

Trong giao dịch forex, gap xuất hiện khi giá mở cửa của một phiên giao dịch nằm cách biệt đáng kể so với giá đóng cửa của phiên trước đó, tạo nên một khoảng trống không có bất kỳ hoạt động giao dịch nào diễn ra. Hiện tượng này thường bắt nguồn từ sự mất cân bằng nghiêm trọng giữa cung và cầu trong thời gian thị trường đóng cửa hoặc do các tin tức đột biến xuất hiện bất ngờ. Gap không chỉ là một hiện tượng kỹ thuật thú vị mà còn mở ra cơ hội giao dịch tiềm năng cho những nhà đầu tư biết cách khai thác. Một trong những chiến lược phổ biến liên quan đến gap chính là giao dịch dựa trên nguyên tắc lấp gap. Bài viết này sẽ phân tích sâu về khái niệm lấp gap, cơ sở lý thuyết, các loại gap khác nhau và đặc biệt là cách xây dựng chiến lược giao dịch thực tế, hiệu quả dựa trên hiện tượng này.

1. Lấp Gap là gì?

Lấp gap (hay gap filling) là quá trình giá có xu hướng quay trở lại mức giá bắt đầu xuất hiện khoảng trống trước khi tiếp tục xu hướng chính hoặc đảo chiều. Khi gap được lấp đầy, không còn khoảng trống nào trên biểu đồ nữa.

Đây là một trong những quy luật tâm lý và kỹ thuật quan trọng trên thị trường: khi một khoảng trống giá xuất hiện, nó tạo ra vùng mất thanh khoản, tức là khu vực mà thị trường bỏ qua và không có giao dịch nào được khớp lệnh. Chính vì sự gián đoạn này, giá thường có xu hướng quay trở lại lấp đầy khoảng trống để tái lập trạng thái cân bằng.

2. Tại sao hiện tượng lấp Gap lại xảy ra?

Hiện tượng giá quay lại lấp gap không phải là sự ngẫu nhiên mà được hình thành từ nhiều yếu tố cốt lõi dưới đây:

• Tâm lý chốt lời sau khi gap xuất hiện: Khi gap xảy ra, ví dụ giá mở cửa nhảy vọt lên cao hơn nhiều so với đóng cửa trước đó, những trader đã nắm giữ vị thế mua từ trước sẽ thấy lợi nhuận đột ngột tăng mạnh. Họ thường không muốn mạo hiểm giữ lệnh quá lâu, nên chọn cách đóng một phần hoặc toàn bộ vị thế để hiện thực hóa lợi nhuận. Hành động này tạo ra áp lực bán ra lớn, đẩy giá giảm xuống và dần dần quay về vùng gap cũ. Tương tự với gap xuống, các vị thế bán khống sẽ bị chốt lời, tạo lực mua đẩy giá tăng lên.
• Ngưỡng hỗ trợ và kháng cự: Khu vực ngay trước khi gap hình thành thường chứa nhiều mức giá quan trọng: đường trung bình động, mức Fibonacci, hoặc các vùng tích lũy trước đó nơi có nhiều lệnh chờ của nhà đầu tư lớn. Khi giá di chuyển ra khỏi vùng này tạo gap, cạnh của khoảng trống trở thành mức cản tâm lý mạnh mẽ. Nếu động lực ban đầu không đủ mạnh để phá vỡ hoàn toàn, giá sẽ bị hút ngược lại để kiểm tra lại các mức này, dẫn đến quá trình lấp gap tự nhiên.
• Sự điều chỉnh thái quá: Đôi khi gap được tạo ra bởi sự hoảng loạn hoặc hưng phấn nhất thời của đám đông trước một tin tức, chẳng hạn tin tức cuối tuần hoặc sự kiện bất ngờ khiến giá nhảy vọt mà không có giao dịch thực tế ở giữa. Đến khi thị trường mở cửa trở lại và các nhà đầu tư lớn tham gia tái cân bằng danh mục, giá sẽ dần trở về mức hợp lý hơn, phản ánh giá trị thực tế thay vì cảm xúc nhất thời.

3. Phân loại Gap và khả năng lấp đầy

Không phải mọi gap đều có xác suất lấp đầy như nhau. Việc nhận diện đúng loại gap là yếu tố then chốt để quyết định chiến lược vào lệnh.

• Common Gap (Gap thông thường): Đây là dạng gap xuất hiện trong những giai đoạn thị trường đi ngang, khi khối lượng giao dịch thấp và không có biến động lớn. Vì không gắn với sự thay đổi xu hướng hay tin tức mạnh, Common Gap thường được lấp rất nhanh. Thị trường sớm quay trở lại vùng giá bị bỏ trống để tiếp tục duy trì trạng thái cân bằng.
• Breakaway Gap (Gap bứt phá): Breakaway Gap hình thành khi giá phá vỡ một vùng tích lũy quan trọng hoặc rời khỏi một mô hình kỹ thuật lớn. Dạng gap này thường đi kèm khối lượng giao dịch tăng mạnh, cho thấy dòng tiền lớn tham gia vào thị trường và thúc đẩy một xu hướng mới bắt đầu. Vì là dấu hiệu mở đầu cho xu hướng mạnh, khả năng lấp gap ngay lập tức là khá thấp, giá có thể tiếp tục di chuyển xa khỏi vùng gap trong thời gian dài.
• Runaway Gap (Gap tiếp diễn): Runaway Gap xuất hiện ở giữa một xu hướng đang mạnh, thể hiện sự gia tốc của lực mua hoặc lực bán. Đây là tín hiệu xác nhận rằng phe dẫn dắt vẫn đang kiểm soát thị trường. Với vai trò củng cố xu hướng, loại gap này hiếm khi được lấp sớm. Thông thường, Runaway Gap còn trở thành hỗ trợ hoặc kháng cự quan trọng ở các giai đoạn tiếp theo.
• Exhaustion Gap (Gap kiệt sức): Exhaustion Gap thường xuất hiện vào cuối một xu hướng kéo dài, khi thị trường đã đi gần hết động lượng của nó. Gap này phản ánh sự cố gắng cuối cùng của phe đang chiếm ưu thế, nhưng đồng thời cũng báo hiệu sự cạn kiệt của họ. Sau khi xuất hiện Exhaustion Gap, giá có xu hướng quay vào lấp khoảng trống nhanh chóng, và rất nhiều trường hợp thị trường đảo chiều mạnh mẽ ngay sau khi gap được lấp.

4. Chiến lược giao dịch lợi dụng lấp Gap

Để giao dịch thành công với gap, các nhà giao dịch cần có sự kiên nhẫn và khả năng đọc hiểu hành động giá một cách tinh tế thay vì chỉ máy móc chờ đợi giá quay về.

4.1. Chiến lược giao dịch lấp gap ngắn hạn

Đây là chiến lược phổ biến nhất, tập trung vào việc đánh ngược xu hướng tạo gap với kỳ vọng giá sẽ hồi về vùng đóng cửa trước đó.

Bước 1: Xác định Common Gap hoặc Exhaustion Gap ngay khi phiên giao dịch mới bắt đầu, thường là sáng thứ Hai đối với Forex.

Bước 2: Chờ đợi sự hình thành của một nến đảo chiều hoặc sự chững lại của lực nến tại vùng đỉnh/đáy của Gap trên khung thời gian nhỏ M5 hoặc M15.

Bước 3: Vào lệnh ngược chiều với hướng của gap. Mục tiêu lợi nhuận chính là mức giá đóng cửa của cây nến trước khi xuất hiện gap.

Bước 4: Đặt dừng lỗ cách đỉnh hoặc đáy của gap một khoảng vài pips để phòng ngừa trường hợp gap tiếp diễn mạnh.

4.2. Giao dịch theo hướng Breakaway Gap

Khác với việc đánh ngược để lấp gap, chiến lược này tận dụng sức mạnh của sự bứt phá. Khi nhận thấy một Breakaway Gap xuất hiện kèm theo khối lượng giao dịch đột biến, nhà giao dịch không nên chờ lấp gap mà hãy tìm cơ hội thuận chiều.

Nếu gap phá vỡ kháng cự đi lên, hãy chờ một nhịp điều chỉnh nhẹ về cạnh trên của gap để thực hiện lệnh Mua.

Ngược lại, nếu gap phá vỡ hỗ trợ đi xuống, hãy canh Bán khi giá kiểm tra lại vùng vừa phá vỡ.

Chiến lược này giúp trader vừa tận dụng được sức mạnh của xu hướng mới hình thành, vừa tránh rủi ro bị cuốn vào các cú vào lệnh nóng vội trong thời điểm thị trường biến động mạnh.

5. Những lưu ý quan trọng khi giao dịch lấp Gap

Mặc dù hiện tượng lấp gap có xác suất xảy ra tương đối cao, nhưng thị trường Forex luôn tồn tại những biến động khó lường có thể khiến tài khoản bị tổn thất nặng nề nếu giao dịch thiếu kỷ luật. Vì vậy, việc quản trị rủi ro cần được đặt lên hàng đầu thay vì chỉ tập trung vào kỳ vọng gap sẽ được lấp.

• Hạn chế giao dịch trong những thời điểm có tin tức kinh tế quan trọng: Các tin Non farm, quyết định lãi suất của ngân hàng trung ương hay những thông tin có mức độ tác động mạnh đều có thể tạo ra các Runaway Gap lớn bất thường. Khi điều này xảy ra, việc cố gắng đánh ngược hướng gap với kỳ vọng lấp gap rất dễ dẫn đến thua lỗ ngay lập tức vì thị trường thường lao đi quá nhanh và không có điểm dừng rõ ràng.
• Nguyên tắc lấp gap không bao giờ là tuyệt đối: Thực tế cho thấy có những khoảng trống giá phải mất nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng mới được lấp, và cũng không ít trường hợp gap tồn tại trong nhiều năm mà giá vẫn chưa quay lại. Gồng lỗ chỉ vì tin rằng gap nhất định sẽ được lấp là sai lầm nguy hiểm nhất trong quá trình quản trị vốn và thậm chí có thể dẫn đến cháy tài khoản.
• Kết hợp thêm các chỉ báo kỹ thuật: Việc sử dụng RSI giúp xác định vùng quá mua hoặc quá bán, từ đó đánh giá liệu thị trường có đang trong trạng thái dễ đảo chiều hay không. Bên cạnh đó, các vùng cung cầu cũng là bộ lọc quan trọng giúp xác nhận xem gap xuất hiện có trùng với khu vực giá mạnh hay không, từ đó hỗ trợ đưa ra quyết định vào lệnh chắc chắn hơn.

Chốt lại

Giao dịch dựa trên khoảng trống giá là một chiến lược đòi hỏi sự quan sát tỉ mỉ và kỷ luật thép. Khi làm chủ được chiến lược này, bạn sẽ sở hữu một vũ khí sắc bén để khai thác những giai đoạn mất cân bằng của thị trường, từ đó tối ưu hóa lợi nhuận một cách bền vững.

Mong rằng bài phân tích trên đây, giaodichforex đã giúp bạn hiểu rõ bản chất của từng loại gap và bối cảnh thị trường, tránh được những sai lầm phổ biến và tận dụng tối đa lợi thế từ hiện tượng này.

FAQ – Những câu hỏi thường gặp

1. Gap có luôn luôn được lấp đầy không?

Không. Common gap thường lấp với tỷ lệ 80-90%, nhưng breakaway hoặc runaway gap trong xu hướng mạnh có thể không bao giờ lấp.

2. Thời gian trung bình để một gap được lấp đầy là bao lâu?

Gap cuối tuần nhỏ thường lấp trong vài giờ đến 2-3 ngày. Gap lớn có thể mất hàng tuần hoặc hàng tháng.

3. Cặp tiền nào phù hợp nhất để giao dịch lấp gap?

Các cặp tiền chính như: EUR/USD, GBP/USD, USD/JPY, AUD/USD và USD/CHF thường có gap nhỏ, thanh khoản cao và tỷ lệ lấp nhanh.

4. Có nên giao dịch lấp gap trong mọi điều kiện thị trường?

Không. Chỉ hiệu quả trong sideway hoặc biến động thấp. Tránh xu hướng mạnh và trước/sau tin tức lớn.